Benzer Tabela, Farklı Marka: GSM Operatörüne Karşı Açılan Tecavüz Davası Reddedildi
Bakırköy 1. FSHHM, tanınmış bir GSM operatörünün tescilli markasına benzerlik iddiasıyla açtığı marka tecavüzü davasını reddetti; davalının iş yeri tabelasındaki işaretin davacı markasıyla görsel, fonetik ve kavramsal açıdan benzer olmadığına ve iltibas yaratmadığına hükmetti.
Davanın Özeti
Türkiye'nin büyük GSM operatörlerinden biri, iş yeri tabelasında benzer bir işaret kullanan davalı aleyhine tecavüzün tespiti, men'i ve tazminat talebiyle dava açtı. Davacı, davalının tabelasının kendi markasının renk, zemin ve ibaresiyle benzer olduğunu ileri sürdü.
Bilirkişi ve Mahkeme Değerlendirmesi
- Bütüncül bakış: İki ayrı bilirkişi raporu, davalının tabelasının davacı markasıyla görsel, fonetik ve kavramsal olarak benzer olmadığını tespit etti. Birincil ayırt edici unsur farklıdır.
- Ortalama tüketici testi: Cep telefonu ve aksesuar satışı gibi uzman olmayan bir kitleye hitap eden işyerinde, ortalama düzeyde bilgilendirilmiş tüketici nezdinde iltibas ihtimali oluşmamaktadır.
- Görselin kaynağı belirsiz: Dava dilekçesinde yer verilen bir görselin ne zaman ve kimin tarafından çekildiği tespit edilemediğinden delil değeri sınırlı kaldı.
Karar Ne İfade Ediyor?
Tanınmış marka sahibi olmak, her türlü benzer görünümlü tabelayı otomatik olarak tecavüz saydırmaz. SMK m.29 kapsamında tecavüzün oluşması için tüketiciler nezdinde gerçek bir karışıklık riski yaratılması gerekir; bütüncül değerlendirmede kelime ve şekil unsurlarının tamamı bir arada incelenir. Bu karar, özellikle büyük marka sahiplerinin genişletilmiş tecavüz iddialarına karşı sağlam bir emsal teşkil etmektedir.
Sık Sorulan Sorular
Tescilli markama benzer renk veya zemin kullanan işyerine karşı dava açabilir miyim?
Renk ve zemin benzerliği tek başına yeterli değildir; markanın bütüncül görünümünde iltibasın oluşup oluşmadığı değerlendirilir. Bu davada mahkeme, renk-zemin benzerliğine karşın kelime ve şekil unsurlarının farklılığını belirleyici buldu.
Marka tecavüzünde iltibas nasıl değerlendirilir?
Ortalama düzeyde bilgilendirilmiş, dikkatli ama aynı anda her iki işareti yan yana karşılaştırma olanağı bulunmayan tüketici esas alınır. İşaretler bütüncül olarak, asıl unsur odaklı kıyaslanır.
Yasal Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Markanızla ilgili destek için Elçi Patent uzman vekilleriyle iletişime geçin.
Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi, E.2023/128, K.2024/244, Karar Tarihi: 28.11.2024
Taraf ve marka adları gizlilik gereği paylaşılmamıştır.Kararın tam metnini görmek için tıklayın
ESAS NO : 2023/128 Esas
KARAR NO : 2024/244
DAVA : Markadan Doğan Haklara Tecavüzün Tespiti, Men'i ve Ref'i ile Maddi ve Manevi Tazminat
DAVA TARİHİ : 02/06/2023
KARAR TARİHİ : 28/11/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 04/12/2024
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA ; Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkili şirketin Türkiye'nin GSM , 2G , 3G , 4G ve 4.5G operatörü olduğunu, müvekkili şirketin isim ve logosunun TPMK nezdinde tescilli olduğunu, müvekkili şirketin "...... " ibareli markasının tanınmış marka statüsünde olup, TPMK nezdinde ozel/01162 tescil numarası ile koruma altında olduğunu, müvekkili şirketin " ......" ibareli bir çok marka tescilinin de bulunduğunu, davalı tarafın müvekkilinin markasına yanaşma ibaresi göstererek fiili kullanımlarda bulunduğunu, iş yeri tabelasında müvekkilin logosuna ve marka ibaresine benzer fiili kullanımlarda bulunduğunu bu nedenlerle, davalının müvekkilinin markadan doğan haklarına tecavüz teşkil ettiğinin tespiti, men'i ve ref'i ile şimdilik 1.000,00 TL maddi ve 75.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 27/09/2024 tarihli dilekçesi ile maddi tazminat talebini 29.932,37 TL arttırarak 30.932,92 TL'ye yükselterek harcını yatırmıştır.
CEVAP ; Davalı taraf cevap dilekçesi ile , iş yeri tabelasında “......” ibaresini kullandığını, dava konusu tabelanın davacının markasına iltibas teşkil etmediğini, halihazırda yer alan tabelanın haksız kullanım olmadığını, davacının markasına tecavüz ve haksız rekabet teşkil etmediğini, davacının maddi ve manevi zarar taleplerinin haksız olduğunu , bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE :
Dava, davalının davacının markadan doğan haklarına tecavüz teşkil ettiğinin tespiti, men'i ve ref'i ile maddi ve manevi tazminatın davalıdan tahsili taleplidir.
Türk Patent ve Marka Kurumu'ndan gelen kayıtlardan, ..... tecsil nolu markaların davacı adına tescilli olduğu anlaşılmıştır.
6769 Sayılı SMK'nın 29/1-b ve c maddeleri ile, marka sahibinin izni olmaksızın, markayı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmak suretiyle markayı taklit etmek, markayı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmak suretiyle markanın taklit edildiğini bildiği veya bilmesi gerektiği halde, tecavüz yoluyla kullanılan markayı taşıyan ürünleri satmak, dağıtmak, başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak, ihraç etmek, ticari amaçla elde bulundurmak veya bu ürüne dair sözleşme yapmak için öneride bulunmanın marka hakkına tecavüz oluşturduğu belirtilmiştir.
Taraflarca bildirilen ve resen celbi gereken deliller celp edildikten sonra dosya biri marka uzmanı, biri mali müşvair ve biri de sektör (iletişim) uzmanından oluşacak heyete tevdi ile, bilirkişilere mahallinde taraf ticari defterlerini inceleme yetkisi de verilerek, dosya kapsamı deliller, TPMK kayıtları, taraf iddia ve savunmaları, taraf ticari defterleri incelenerek ; davalının davacı marka haklarına tecavüzünün olup olmaıdğı, davacının lisans seçeneğine göre isteyebileceği maddi tazminat tutarının ne olduğu konusunda rapor tanzimini istenilmiş olup, bilirkişi heyeti hazırlamış olduğu raporda sonuç olarak; davacının ..... şekil+...... şekil markalarının Türk Patent nezdinde 09 / 35 / 38 / 41 / 42 . sınıflarında yer alan mal ve hizmetlerde davacı şirket adına tescilli olduğunu, davalının kullanımlarının davacı markaları ile benzer olmadığı ve orta düzeyde tüketici kitlesi nezdinde iltibasa neden olmayacağını, davalı tarafın ticari kayıtlarını da sunmaması nedeni ile davalı tarafın ticari defterlerinin incelenemediğini, davacı tarafından dava dosyasına sunulan emsal lisans sözleşmeleri ve bu sözleşmeler kapsamında kesilen faturalarda görülen yıllık tabela ücretinin 7.309,32 TL.’ sı olarak belirlendiğini, davalı tarafın dava konusu markasal kullanımın ilk olarak ne zaman başladığının tespit edilemediğini , mahkeme tarafından, hak ihlal süresi olarak, ...... d.iş sayılı dosya kapsamında, davalı tarafın şirket merkezinde 16.09.2022 tarihinde gerçekleşen tespit tarihinden, 02.06.2023 dava tarihine kadar olan 259 günlük hak ihlali süresince tazminatın hesaplanmasının talep edilmesi halinde, davalı tarafından, hak ihlali süresince, davacı tarafa tabela ücreti adı altında ödenmesi gereken bedelin 5.187,77 TL.’sı olarak hesap edildiğini, mahkeme tarafından, davacı tarafından emsal lisans sözleşmeleri kapsamında düzenlenen faturalarda görülen ...... Hizmet Bedeli’nin de davalı tarafından davacı tarafa lisans bedeli olarak ödenmesine karar verilmesi halinde, davacı tarafından dava dosyasına sunulan emsal lisans sözleşmeleri ve bu sözleşmeler kapsamında kesilen faturalarda görülen ...... Hizmet Bedeli ücretinin 36.279,92 TL.’ sı olarak belirlendiğini, davalı tarafın dava konusu markasal kullanımın ilk olarak ne zaman başladığının tespit edilemediğini, mahkeme tarafından, hak ihlal süresi olarak, ...... d.iş sayılı dosya kapsamında, davalı tarafın şirket merkezinde 16.09.2022 tarihinde gerçekleşen tespit tarihinden, 02.06.2023 dava tarihine kadar olan 259 günlük hak ihlali süresince tazminatın hesaplanmasının talep edilmesi halinde, davalı tarafın hak ihlali süresince, davacı tarafa, ...... Hizmet Bedeli adı altında ödemesi gereken tutarın 25.744,60 TL.’sı olarak hesap edildiğini, manevi tazminatın ve miktarının takdirinin sayın mahkemeye ait olduğunu bildirmiştir.
Mahkememizin 14/05/2024 tarihli duruşma ara kararı ile davacı vekilinin itirazlarını karşılar ek rapor tanzimi istenilmiş olup, bilirkişi heyeti hazırlamış olduğu ek raporda sonuç olarak; davalının kullanımlarının davacı markaları ile benzer olmadığı ve orta düzeyde tüketici kitlesi nezdinde iltibasa neden olmayacağını, davacı tarafından davalıya ait tespit edilen kullanıma ilişkin sunulan görsel incelendiğinde; ne zaman ve kime ait olduğu somut olarak tespit edilememiş ve yine sözkonusu kullanımın hangi mal ve hizmetler için kullanıldığı da kesin olarak anlaşılamamakla beraber; takdiri Mahkemeye ait olmak üzere sözkonusu görseldeki markasal kullanımların davacı markaları ile karşılaştırdığımızda; sözkonusu görseldeki kullanımların davacının tescilli markaları kapsamında yer alan mal ve hizmetlerle aynı ve/veya benzer olması halinde (böyle bir tespit yapılamamıştır), bu kullanımların davacının tescilli markasından kaynaklanan haklarına tecavüz ve haksız rekabet teşkil edeceğini, davacı tarafından dava dosyasına sunulan emsal lisans sözleşmeleri ve bu sözleşmeler kapsamında kesilen faturalarda görülen yıllık tabela ücretinin 7.309,32 TL.’ sı olarak belirlendiğini, davalı tarafın dava konusu markasal kullanımın ilk olarak ne zaman başladığının tespit edilemediği, Sayın Mahkeme tarafından, hak ihlal süresi olarak, ....... d.iş sayılı dosya kapsamında, davalı tarafın şirket merkezinde 16.09.2022 tarihinde gerçekleşen tespit tarihinden, 02.06.2023 dava tarihine kadar olan 259 günlük hak ihlali süresince tazminatın hesaplanmasının talep edilmesi halinde, davalı tarafından, hak ihlali süresince, davacı tarafa tabela ücreti adı altında ödenmesi gereken bedelin 5.187,77 TL.’sı olarak hesap edildiği, mahkeme tarafından, davacı tarafından emsal lisans sözleşmeleri kapsamında düzenlenen faturalarda görülen ...... Hizmet Bedeli’nin de davalı tarafından davacı tarafa lisans bedeli olarak ödenmesine karar verilmesi halinde, davacı tarafından dava dosyasına sunulan emsal lisans sözleşmeleri ve bu sözleşmeler kapsamında kesilen faturalarda görülen ...... Hizmet Bedeli ücretinin 36.279,92 TL.’ sı olarak belirlendiği, davalı tarafın dava konusu markasal kullanımın ilk olarak ne zaman başladığının tespit edilemediği, mahkeme tarafından, hak ihlal süresi olarak, ...... d.iş sayılı dosya kapsamında, davalı tarafın şirket merkezinde 16.09.2022 tarihinde gerçekleşen tespit tarihinden, 02.06.2023 dava tarihine kadar olan 259 günlük hak ihlali süresince tazminatın hesaplanmasının talep edilmesi halinde, davalı tarafın hak ihlali süresince, davacı tarafa, ..... Hizmet Bedeli adı altında ödemesi gereken tutarın 25.744,60 TL.’sı olarak hesap edildiğini bildirmiştir.
Dosya kapsamı deliller, TPMK kayıtları, Bakırköy ...... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ...... d.iş sayılı dosyası ve dosyamızda aldırılan bilirkişi rapor ve ek raporu birlikte değerlendirildiğinde; Davacının ...... no ile tescilli markasının lacivert zemin
üzerine sarı daire içinde lacivert salyangoz antenlerinin yer aldığı görselin yanında .....
ibaresinin yer aldığı kelime ve şekil markası olduğu, bütünsel bakış açısı ile markanın esas
unsurunun kelime ve şekil unsuru olduğu,
davacının ....... no ile tescilli markasının beyaz zemin üzerine
sarı daire içinde beyaz salyangoz antenlerinin yer aldığı görselin yanında mavi/koyu mavi
...... ibaresinin yer aldığı kelime ve şekil markası olduğu, bütünsel bakış açısı ile markanın
esas unsurunun kelime ve şekil unsuru olduğu,
davacının ..... no ile tescilli markasının sarı daire içinde beyaz salyangoz
antenlerinden oluşan şekil markası olduğu
davalının işyerindeki kullanımlarının
lacivert zemin üzerinde sarı-siyah arı görseli yanında ...... +Boracell ibaresinin
yer aldığı, sözkonusu kullanımın davacının ...... no ile tescilli markasına zeminde
kullanılan renk ve tertip tarzı ile benzer olduğu, ve fakat hem kelime unurları hem de şekil unsuru
açısından tamamen farklı olduğu, özellikle dikkat çeken ilk unsurun ..... ibaresi olduğu,
bu ibarenin davacının ...... markaları ile görsel, fonetik ve kavramsal olarak benzer
olmadığı,
davalının sözkonusu işyerinde cep telefonu ve aksesuarlarının satışının yapıldığı, işin uzmanı
yahut dikkatli kişilerden oluşmayan makul düzeyde bilgilendirilmiş, mesnet marka ve başvuru
konusu işareti aynı anda görüp detaylarını karşılaştırma olanağı bulunmayan, daha önce görüp
yararlandığı markanın aşağı yukarı net anısının tesirinde olan ortalama düzeydeki alıcı kitlesi
nezdinde iltibasa neden olmayacağı, dava dilekçesinde görseline yer verilen "......" ibareli görselin ne zaman ve kime ait olduğunun , kimin tarafından çekildiği tespit edilemediği, dolayısıyla davalının kullanımlarının hukuken meşru sınırlar dahilinde olması nedeniyle marka haklarına tecavüz veya TTK hükümlerine göre de Haksız rekabet oluşturmayacağı sonuç ve kanaatine varılarak davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince peşin alınan 1.297,89 TL harçtan 427,60 TL ilam harcının mahsubu ile 870,29 TL fazla harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen tecavüz davası nedeniyle 40.000,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen maddi tazminat davası nedeniyle 30.932,92 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen manevi tazminat davası nedeniyle hesaplanan 40.000,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
7-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının yatırana iadesine,
8-Talep halinde kararın taraflara tebliğine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. Açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/11/2024
Katip ......
✍e-imzalıdır
Hakim .....
✍e-imzalıdır