Parfüm Markasını Yıllardır Kullanan Şirket Kullanılmama Nedeniyle İptal Davasını Savuşturdu
HE Hakan Elçi 4 Görüntülenme 29.06.2026

Parfüm Markasını Yıllardır Kullanan Şirket Kullanılmama Nedeniyle İptal Davasını Savuşturdu

Kararın Özeti

Bakırköy 1. FSHHM, kozmetik sektöründe parfüm ve koku ürünleri satan davalının markasını dava tarihinden geriye 5 yıl boyunca ciddi ve kesintisiz biçimde kullandığını tespit ederek rakip şirketin açtığı kullanılmama nedeniyle iptal davasını reddetti.

Kararın Özeti: Davacı şirket, kendi marka başvurularına itiraz eden rakibinin parfüm markasını gerçekte kullanmadığını öne sürerek iptal davası açtı. Mahkeme, davalının 03. ve 35. sınıflarda parfüm ve koku ürünlerini ciddi biçimde kullandığını tespit ederek davayı reddetti.

Uyuşmazlığın Özeti

Davacı şirket, kendi marka başvurularına itiraz eden davalının 03. sınıfta tescilli parfüm markasını fiilen kullanmadığını ileri sürerek SMK 9. maddesi kapsamında kullanılmama nedeniyle iptal davası açtı. Dava yargılaması sırasında ıslah dilekçesiyle talep, "parfümeri ve kişisel kullanım amaçlı koku vericiler" mallara da genişletildi.

Kullanımın İspatı: Bilirkişi Tespitleri

Bilirkişi heyeti, davalının işyerinde ticari defter kayıtları ve satış faturaları üzerinde yerinde inceleme yaptı. İncelemede;

  • Davalının işe başlama tarihinden itibaren parfüm, kolonya, oto parfümü, ortam kokusu, oda spreyi ve body splash ürünlerini üretip sattığı,
  • Satış faturalarında ve ürün ambalajlarında marka ibaresinin kullanıldığı,
  • 2018–2021 yılları arasında bayilik sözleşmeleri yapıldığı,
  • Kullanımın simgesel değil, gerçek bir ticari çabaya dayandığı

tespit edildi. Sonuç: Dava tarihinden geriye 5 yıllık dönemde ciddi ve kesintisiz kullanım mevcut olduğundan iptal koşulları oluşmamıştır.

Parfüm = Kozmetik Tartışması

Davacı, parfümerinin Nis Sınıflandırması'na göre kozmetik ürünlerden ayrı bir başlık olduğunu, dolayısıyla davalının parfüm satışının 03. sınıftaki kozmetik tescilini karşılamadığını savundu. Bilirkişi ve mahkeme; Nis Sınıflandırması'nın idari bir araç olduğunu, sektörel pratikte parfümerinin kozmetik kapsamında kabul edildiğini ve bu nedenle parfüm satışının 03. sınıftaki kozmetik ürünlerine yönelik ciddi kullanım sayılabileceğini kabul etti.

Öne Çıkan Hukuki İlkeler

  • Kullanılmama nedeniyle iptal davasında ispat külfeti marka sahibi davalıya aittir.
  • Bilirkişinin fiili kullanım tespiti; ticari defterleri, satış faturaları, bayilik sözleşmeleri ve ambalaj örneklerini kapsamalıdır.
  • Parfümeri ürünleri, Nis Sınıflandırması'nın idari niteliği gözetildiğinde sektörel açıdan 03. sınıf kozmetik kapsamında değerlendirilebilir.
  • Kullanım, simgesel değil "gerçek bir ticari çaba" niteliği taşımalıdır (SMK m. 9).

Sıkça Sorulan Sorular

Kullanılmama nedeniyle iptal için 5 yıllık süre nasıl hesaplanır?

Tescil tarihinden itibaren 5 yıl içinde ciddi kullanım başlamalıdır. Kullanıma başlandıktan sonra 5 yıl kesintisiz ara verilmesi de iptale yol açar. Dava tarihinden geriye 5 yıllık dönem esas alınır.

Bayilik sözleşmeleri kullanım kanıtı sayılır mı?

Evet. Bu davada bayilik sözleşmeleri ile satış faturaları bir arada değerlendirilerek ciddi kullanım kabul edildi.

Marka sahibi kullanımı ispatlayamazsa ne olur?

SMK 9. madde uyarınca mahkeme markanın iptaline karar verebilir. İptal, tescilden doğan tüm hakları sona erdirir.

Yasal Uyarı: Bu makale, yayımlanmış bir mahkeme kararının özet ve yorumundan ibarettir; hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Taraf ve marka adları gizlilik gereği belirtilmemiştir.

Markanızın kullanılmama nedeniyle iptali riskiyle mi karşı karşıyasınız?

WhatsApp ile Danışın Ücretsiz ilk görüşme
Kaynak — Karar Künyesi

Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi, E. 2023/52, K. 2024/236, 26.11.2024

Taraf ve marka adları gizlilik gereği paylaşılmamıştır.
Kararın tam metnini görmek için tıklayın
T.C. BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/52
KARAR NO : 2024/236


DAVA : Markanın Kullanılmama Nedeniyle İptali
DAVA TARİHİ : 16/02/2023
KARAR TARİHİ : 26/11/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 02/12/2024
Davacı vekili tarafından, davalı aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA ; Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkili şirketin "..... " esas unsurlu markaların sahibi olduğunu ve 2010 yılından bu yana mezkur markasının yanına "...." eki eklemek suretiyle dünya çapında marka kullanımlarında bulunduğunu, ancak davalı tarafça, kozmetik sektöründe herhangi bir faaliyetleri olmadığı halde kendi adına tescil ettirmiş olduğu .... sayılı "...." ibareli markanın 03.sınıfta tescilli olmasından yararlanmak suretiyle müvekkiline ait marka başvurularına itiraz ettiğini, bu itirazlardan birisinin müvekkili tarafından yapılan ... sayılı "....." ibareli marka başvurusu olduğunu, davalının adına tescil ettirmiş olduğu markayı kullanmadığını ve bu sebeple de iptalinin gerektiğini ileri sürerek, davalı adına .... sayı ile tescilli markanın 03 ve 35.sınıftaki mal ve hizmetler yönünden kullanılmama nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 08/02/2024 tarihli dilekçesi ile, davalarını kısmi olarak ıslah ettiklerini, iptal ve kullanım tespiti taleplerinin kapsamını "Parfümeri ve kişisel kullanım amaçlı koku vericiler" mallarını ekleyerek genişlettiklerini beyan etmiştir.
CEVAP ; Davalı vekili cevap dilekçesi ile, müvekkilinin parfüm ve kozmetik ürünlerinde kullandığı "...." ibareli markasını 2013 yılında TPMK nezdinde tescil ettirdiğini ve yıllardır markasını nizasız bir şekilde kullandığını ve markaya ayırt edicilik kazandırdığını, davacı yan tamamen kötüniyetli olarak huzurdaki davayı ikame ettiğini, davalının müvekkilinin “....” ibareli markasını taklit amacıyla defalarca başvuru
yaptığını, müvekkilinin itirazları neticesinde davacı yanın haksız ve hukuka aykırı
marka başvuruları hem Türk Patent ve Marka Kurumu, hem de yeniden inceleme ve
değerlendirme kurulu tarafından reddedildiğini,
davacı yan müvekkilinin markasını ciddi anlamda kullanmadığını iddia ederek huzurdaki
davayı ikame etmiş ise de müvekkilinin firma markalarını ciddi surette kullanmakta olup
huzurdaki davaya konu marka da ciddi anlamda kullanıldığını, davacının davaya dayanak yaptığı bu iddiasının haksız ve mesnetsiz olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE :
Dava, davalı adına .... sayı ile tescilli markanın 03 ve 35.sınıftaki mal ve hizmetler yönünden kullanılmama nedeniyle iptali taleplidir.
Türk Patent ve Marka Kurumu'ndan gelen kayıtlardan, .... tescil numaralı "....." ibareli markanın 03 ve 35.sınıflarda 12/06/2013 tarihinden itibaren 10 yıl müddetle davalı adına tescilli olduğu anlaşılmıştır.
6769 Sayılı SMK'nın 9. Maddesi uyarınca, tescil tarihinden itibaren 5 yıl içinde haklı bir sebep olmadan tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından marka sahibi tarafından Türkiye'de ciddi biçimde kullanılmayan ya da kullanımına 5 yıl kesintisiz ara verilen markanın iptaline karar verilir. Mülga 556 Sayılı KHK'nın 14. Maddesinin Anayasa Mahkemesi'nce iptaline ilişkin gerekçeli kararın 06 Ocak 2017 tarihinde Resmi Gazete'de yayınlanması ile 6769 Sayılı SMK'nın 10 Ocak 2017 tarihinde yürürlüğe girmesi karşısında, 10/01/2017 tarihinden sonra açılan iptal davalarında, 5 yıllık sürenin hesabında aradaki bu günlük 4 günlük boşluk nedeni ile 6769 Sayılı SMK'nın yürürlüğünden önceki dönemde geçen sürenin de hesaba katılması gerekir. Zira 06/01/2017 tarihine kadar markanın kullanılmamasının bir yasal yaptırımı mevcuttur ve marka sahipleri de bunu bilmektedir. Türkiye'nin taraf olduğu Paris Sözleşmesi'nin 5/c maddesi ile TRIPS Anlaşmasının 19. Maddesinde de, markanın kullanılması koşulu düzenlenmektedir. Her ne kadar 6769 Sayılı kanunda, bir geçici madde ile 4 günlük boşlukla ilgili bir düzenlemeye yer verilmemiş ise de, 06/01/2017 tarihinden önceki kullanmama sürelerinin yok sayılması mümkün değildir. Sonuçta halen yürürlükteki yasal düzenlemeye göre tescilden itibaren 5 yıl kullanılmayan marka iptal edilir. SMK'nın 26. Maddesinin SMK önceki dönemde tescil edilmiş, fakat kullanılmayan markalar yönünden de uygulanması, kanunların geçmişe yürümeme ilkesine de aykırı değildir. Zira geçmişe etki yasağı mutlak olmayıp, hak sahiplerinin belirli bir hukuki duruma olan güveni objektif olarak haklı ise geçmişe etki yasağından söz edilemez. (Bakınız Uğur Çolak, Türk Marka Hukuku, 4. Bası, S.983 vd) Yüksek Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 12/11/2020 tarih ve ... Esas .... Karar sayılı ilamı da bu doğrultudadır. Yine, yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre, kullanmama nedeniyle iptal davasında markayı kullandığını ispat külfeti marka sahibi davalıya aittir.
Taraflarca bildirilen ve resen celbi gereken deliller celp edildikten sonra dosyada bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, dosya; dosya kapsamı deliller, TPMK kayıtları, taraf iddia ve savunmaları, davalı ticari defterleri incelenerek ; davalı adına tescilli ... tescil nolu markanın tescilli olduğu 3. Sınıftaki kozmetik ürünleri ile 35. Sınıftaki kozmetik ürünleri mağazacılık hizmeti yönünden davalının dava tarihinden geriye doğru olan beş yıllık dönemde ciddi kullanımının olup olmadığı, kullanmama nedeniyle iptal koşullarının oluşup oluşmadığına ilişkin rapor tanzimi için bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, heyet tarafından hazırlanan ve ibraz olunan 25/01/2024 tarihli rapor ile, davalının iş yerinde ticari defter kayıtları ve satış faturaları ile ibraz edilen ürün
örnekleri üzerinde yapılan incelemede;
İşe başlama tarihi 10.06.2013 olan davalının, .... markalı “Parfüm, Kolonya, Oto
Parfümü, Ortam Kokusu, Oda Kokusu, Body Splash (Vücut Parfümü), Oda Spreyi” ürünlerinin
üretimi ile satışının yapıldığı,
satış faturaların üzerinde “.... ” ibareli marka ile logo kullanıldığı, malın cinsi
bölümünde ürün isimlerinin önünde “...” ibareli markanın yazılı olduğu, yine ürün
ambalajlarında “....” ibareli markanın kullanıldığı ve 2018, 2019, 2020 ve 2021 yıllarında
bayilikler verildiğine ilişkin, birer örneği dosyaya ilave edilen, üzerinde el yazısı ile yazılı ve
imzalı tarihlerin bulunduğu “.... Bayi Sözleşmesi” yapılmış olduğu,
dava tarihinden geriye doğru 5 yıl içerisinde .... markalı “Parfüm, Kolonya, Oto
Parfümü, Ortam Kokusu, Oda Kokusu, Body Splash (Vücut Parfümü), Oda Spreyi”
ürünlerinin kesintisiz ve ciddi olarak kullanıldığı,
davalı tarafından markanın kullanımına ilişkin sunulan delillerin, hakkı devam
ettirecek nitelikte bir kullanım için SMK madde 9'da belirlenen esasları sağladığı,
marka sahibinin ilgili piyasada ticari bir konum elde edebilmek veya bu konumu
sürdürebilmek için ciddi çabada bulunduğunu gösterdiği (kullanımın markadan
kaynaklanan hakları sürdürmek amaçlı simgesel kullanım olmadığı), kullanımın
görünüşte kalmadığı, yaygın ve gerçek bir ticari çabanın bulunduğu tespit edilmiş
olup,
belirtilen nedenlerle, Davalıya ait .... tescil numaralı markanın 03 ve 35.
sınıfta “kozmetik ürünleri” açısından kullanılmama nedeniyle iptal
koşullarının mevcut olmadığı belirtilmiştir.
Davacı vekilinin bilirkişi raporuna itirazı ve sunmuş olduğu ıslah dilekçesi ile talebini genişletmesi de gözetilerek gerektiğinde yeniden davalı defter ve kayıtlarını yerinde inceleme yapılmak suretiyle davacı vekilinin itirazları karşılar ve ıslah dilekçesini değerlendirir ek rapor tanzimi için dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, heye tarafından hazırlanan 01/10/2024 tarihli rapor ile, Nis sınıflandırmasında noktalama işaretlerinin önemi hususu WIPO tarafından yayımlanan kılavuzla birlikte değerlendirilerek parfümerinin kozmetik ürünler kapsamında
değerlendirilmediği, ayrı bir başlık olarak yazılı olduğu;
Her ne kadar Nis Sınıflandırılmasına göre parfümeri diğer ürünlerden ayrılmış olsa da
sektörel açıdan değerlendirildiğinde, çeşitli kaynaklara (ek rapor kapsamında Vikipedi internet
sitesi ile Türk Dil Kurumu’na ait ekran görüntüleri verilmiştir.) göre parfümlerin kozmetik
ürünleri kapsamına girdiği görülmüş, dolayısıyla parfümeri ürünleri kullanımının kozmetik
ürün kullanımı olarak değerlendirilmesinin mümkün olduğu şeklinde değerlendirme
yapılarak, nihai karar ve hukuki değerlendirme konusunda takdirin mahkemeye ait olduğu, Uluslararası Nis Sınıflandırmasına
göre parfümerinin kozmetik ürünleri kapsamında sayılmadığı, ancak Nis Sınıflandırmasının
idari bir sınıflandırma olduğu, başvuru aşamasında ilgili marka sınıflarının kolayca seçilmesini
sağlamak amacıyla tüm mal ve hizmetlerin 1-45 arası bir sınıflandırmaya tabi tutulduğu, ayrıca
çeşitli kaynaklardan yapılan araştırmalarda sektörel açından parfümerinin kozmetik ürünleri
kapsamında kabul edildiği dolayısıyla Sayın Mahkemenin takdiri bu yönde olursa parfümeri
ve/veya koku verici alanında kullanımın kozmetik kapsamında kullanım olarak da kabul
edilebilir olduğu belirtilmiştir.
Dosya kapsamı deliller, TPMK kayıtları, bilirkişi rapor ve ek raporu birlikte değerlendirildiğinde; davalı tarafın adına tescilli olan markayı davacı tarafın kullanmama nedeniyle iptalini istediği emtia ve hizmetlerde kesintisiz ve ciddi şekilde kullanıldığı anlaşılmakla davanın reddi gerekmiştir. Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan, 427,60 TL ilam harcından 179,90 TL peşin harcın mahsubu ile, 247,70 TL bakiye karar harcının, davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Karar tarihininde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 40.000,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Talep halinde kararın taraf vekillerine tebliğine,
6-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının ilgisine iadesine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. Açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/11/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır

Yorum Yapın